Een tweede meesterwerk

Iets meer dan twee jaar nadat Walt Disney's allereerste avondvullende tekenfilm Sneeuwwitje en de Zeven Dwergen was uitgebracht, ging op 7 februari 1940 het tweede meesterwerk, Pinokkio, in première.

Een échte jongen
Het verhaal is je vast wel bekend. De speelgoedmaker Geppetto maakt een houten pop genaamd Pinokkio. De Blauwe Fee brengt de pop tot leven. Maar... Pinokkio is nog steeds van hout! Hij krijgt de kans om een échte jongen van vlees en bloed te worden, maar dan moet hij eerst bewijzen braaf, gehoorzaam en moedig te zijn. Daarvoor krijgt hij hulp van Japie Krekel, die de rol van zijn geweten vervult.

Niet jokken
Als je moet bewijzen dat je eerlijk en braaf bent geweest, kan een leugentje om bestwil soms wel eens goed uitkomen! Maar helaas... elke keer als Pinokkio jokt, dan groeit zijn neus! En dat is heel vervelend, want telkens weer valt de goedgelovige Pinokkio ten prooi aan aan duistere figuren als Jantje Fatsoen en Sluw, Stromboli met zijn marionettentheater, de koetsier naar Luilekkerland en de onbetrouwbare Jantje Lampepit.

Collodi
Het oorspronkelijke verhaal van Pinokkio werd tussen 1880 en 1883 geschreven door de Italiaan Carlo Collodi. Collodi was een journalist uit Florence, die kinderboeken was gaan schrijven nadat hij een uitgave van de sprookjes van Charles Perrault had vertaald. Hij had de voorkeur voor verhalen over deugnieten. Het verhaal van Pinokkio verscheen wekelijks onder de titel Storia di un Burattino ('Verhaal van een Marionet') in het kinderblad Il Giornale dei Bambini.

Schets van Gustaf Tenggren


Mooie achtergronden
Maar liefst zeven scenaristen zijn maanden bezig geweest om van het verhaal van Collodi een geschikt tekenfilmscript te maken. Toen dat door Walt was goedgekeurd, gingen de tekenaars met de achtergronden aan de slag. Met name de twee kunstenaars Gustaf Tenggren en Albert Hurter, die beiden ook aan Sneeuwwitje hadden meegewerkt, zorgden voor de typische Beierse sfeer in de film. Vervolgens werden de hoofdrolspelers ontworpen.

De Blauwe Fee en Japie Krekel, Geppetto met Figaro, Jantje Fatsoen en Sluw, Stromboli, Jantje Lampepit


Veel bijfiguren
Beroemde tekenaars als Fred Moore, Milton Kahl en Frank Thomas, mannen die jarenlang voor Disney zouden werken en aan tal van latere films hun steentje bijdroegen, gaven vorm aan de hoofdrolspelers Pinokkio, Japie Krekel, Stromboli, Geppetto, Figaro, de Blauwe Fee en Jantje Fatsoen. Kritisch als Walt Disney was, liet hij hele scènes wel twee of drie keer opnieuw maken, voordat hij uiteindelijk zijn goedkeuring gaf.

Een geslaagde film
De film Pinokkio ontving twee Oscars. Eén voor de beste filmmuziek en één voor het lied "When you wish upon a star". In totaal werkten maar liefst 750 mensen mee aan deze filmproductie. Zij verzorgden meer dan een miljoen tekeningen, die in ruim 1500 verschillende kleuren tot leven kwamen. In 1994 is Pinokkio gerestaureerd. De film is beeldje voor beeldje, in totaal zijn het er 126.720, nagekeken en schoongemaakt.

Pinokkio in de strip
Uiteraard zijn in de afgelopen jaren ook heel wat stripverhalen van Pinokkio getekend. Al in 1939 verscheen een stripversie van de film in de Amerikaanse kranten. In de jaren daarna heeft Pinokkio niet alleen avonturen beleefd in zijn eigen wereldje, maar was hij ook wel eens te zien in verhalen met de grote Boze Wolf, Knabbel en Babbel, Donald of de Zeven Dwergen.